Na talerzu pod flagą biało-czerwoną



Lekarzu, co Ty na to

Listopad, miesiąc o narodowym i odświętnym charakterze, to najlepszy czas, by wrócić do publikacji pewnego lekarza. Autor broszury „O wpływie pokarmu na charakter narodowy” wyszedł z założenia, że rozmaite usposobienie organizmu wynika z rozmaitości pokarmu i napojów. Naszego też.

Uwaga! Wnioski opublikowane ponad 130 lat temu są dalekie od dzisiejszej poprawności politycznej. Ale mogą napawać nas dumą. Kuchnia polska w ocenie żyjącego przed I wojną światową smakosza ma wybór potraw niepospolity „co się też wybitnie w charakterze naszym uwydatnia”.

 Nasz barszcz powszechny

– Na różnicę charakteru narodów, tak mocno na pierwszy rzut oka bijącą, wpływa tedy rozmaitość napojów i pokarmów, jakimi się naród który żywi (…) A chociaż rozmaite kraje nieraz podobne wydają płody, toć najczęściej też same płody zupełnie inaczej przyrządzają w jednym, a zupełnie odmiennie w drugim kraju. U nas w Polsce np. zjada pierwszy magnat tak chętnie barszcz jak i chłopek, pracujący w pocie czoła na swe utrzymanie – pisze dr Antoni Stanisław Berger we wstępie do „O wpływie pokarmu na charakter narodowy”. Publikacja ukazała się w 1887 roku w Rzeszowie. 45-letni wówczas Berger wydrukował ją u Jana Andrzeja Pelara, znanego do dziś drukarza, księgarza i wydawcy.

Najprawdopodobniej Rzeszów był dla Bergera miastem pierwszej praktyki lekarskiej. Później przeniósł się do Lwowa. Czytelnikom przedstawia się jako dr Antoni Berger, lekarz praktykują­cy we Lwowie. Co ciekawe, późniejsze tytuły też wy­da­wał w Rzeszowie, choć był lekarzem Towarzystwa Wzajemnej Pomocy Członków Sztuki Drukarskiej we Lwowie.

(...)

Janka Kowalska
 Medicus 11/2019

 „O wpływie pokarmu na charakter narodowy” – Antoni Stanisław Berger; 1887 roku, oficyna wydawnicza Jana Andrzeja Pelera w Rzeszowie

Cały tekst na stronie Medicusa - www.medicus.lublin.pl

Archiwum

Archiwum - tematycznie